Terug naar blog

10 november 2026

Wat mag een werkgever niet vragen bij een sollicitatie?

Wat mag een werkgever niet vragen bij een sollicitatie?

Leestijd: 6 minuten

Het gesprek loopt goed. Je hebt verteld over je vorige baan, er wordt geknikt en zelfs gelachen. Dan zegt de manager, half terloops: "En hoe zit het eigenlijk met kinderen? Staat dat nog op de planning?" Je glimlacht, maar vanbinnen denk je: mag dit eigenlijk wel?

Het korte antwoord is nee. In Nederland zijn er duidelijke regels over wat een werkgever niet mag vragen bij een sollicitatie. Het langere antwoord lees je hier, samen met manieren om te reageren zonder dat het gesprek ontspoort.

Welke regels gelden er bij een sollicitatie in Nederland?

Twee dingen bepalen wat wel en niet mag: de privacywet AVG, waar de Autoriteit Persoonsgegevens op toeziet, en de NVP Sollicitatiecode, waarvan sinds juli 2025 een nieuwe versie geldt. De AVG is wet. De sollicitatiecode is een afspraak die werkgevers vrijwillig volgen.

Daarnaast verbieden de wetten over gelijke behandeling onderscheid op onder meer geslacht, leeftijd, afkomst, geloof en handicap. Vragen daarover die niets met de functie te maken hebben, horen niet in een gesprek.

De grondregel is eigenlijk eenvoudig. Een werkgever mag vragen wat nodig is om te beoordelen of je geschikt bent voor de functie. Alles daarbuiten is jouw zaak.

Wat mag een werkgever niet vragen bij een sollicitatie?

Vragen over je gezondheid, een zwangerschap of kinderwens, je geloof en je privรฉleven zijn niet toegestaan. Een werkgever die de sollicitatiecode volgt, vraagt ook niet naar je huidige of vorige salaris. En je BSN of een kopie van je paspoort hoeft hij tijdens de sollicitatie niet te hebben.

Een overzicht van vragen die je kunt tegenkomen:

Vraag Mag het?
"Wil je binnenkort kinderen?" Nee
"Ben je vaak ziek geweest?" Nee
"Wat verdien je nu?" Volgens de sollicitatiecode niet
"Wat is je BSN?" Meestal niet, pas als je in dienst komt
"Mag ik een kopie van je paspoort?" Nee, tijdens de sollicitatie mag de werkgever alleen het origineel bekijken
"Hoe ga je om met wisselende diensten?" Ja, dat hoort bij de functie
"Welk salaris past volgens jou bij deze rol?" Ja

Lisa en de vraag naar haar salaris

Lisa, 38, is een voorbeeld, maar haar situatie komt veel voor. Ze solliciteert als teamleider klantenservice. Halverwege het tweede gesprek vraagt de recruiter: "Wat verdien je nu eigenlijk?" Lisa weet dat ze bij haar huidige werkgever onder de markt zit. Noemt ze dat bedrag, dan wordt het waarschijnlijk het vertrekpunt van het nieuwe aanbod.

Volgens de sollicitatiecode hoort die vraag er niet te zijn. Letterlijk staat er dat de organisatie sollicitanten niet vraagt naar hun huidige of vorige salaris. Het voorstel moet passen bij de functie en je ervaring, niet bij wat je toevallig nu verdient.

Dus zegt Lisa: "Ik kijk liever naar wat bij deze rol past. Welke schaal hebben jullie in gedachten?" De recruiter noemt een schaal, en Lisa heeft haar onderhandeling niet al weggegeven voordat die begon. Vriendelijk, zonder discussie over regels.

Mag een werkgever vragen naar je gezondheid?

Nee. Vragen over je gezondheid, eerder ziekteverzuim of een zwangerschap zijn niet toegestaan. Een medische keuring mag alleen bij bijzondere functie-eisen en op advies van de bedrijfsarts. Dat moet dan vooraf in de vacature staan, en de keuring komt pas aan het eind van de procedure.

Je hoeft dus ook zelf niets over je gezondheid te vertellen. Wat je wel kunt zeggen, is wat je kunt. "Ik kan deze diensten zonder problemen draaien" geeft de werkgever het antwoord dat hij eigenlijk zoekt, zonder dat je iets prijsgeeft wat hem niet aangaat.

Mag een werkgever je social media bekijken?

Alleen als dat relevant is voor de functie en de werkgever je vooraf laat weten dat hij online zoekt, aldus de Autoriteit Persoonsgegevens. Volgens de sollicitatiecode bespreekt de werkgever wat hij vindt met jou, noemt hij de bron en krijg jij de kans om te reageren. Informatie op internet is immers niet altijd betrouwbaar.

Doe zelf eens de test: typ je naam in een zoekmachine en kijk wat een werkgever te zien krijgt. Die vakantiefoto van tien jaar geleden is niet verboden, maar je kunt je privรฉaccounts beter op privรฉ zetten. En zorg dat je LinkedIn-profiel klopt met je cv, met dezelfde functies en jaartallen.

Hoe reageer je op een vraag die niet mag?

Rustig en vriendelijk. Je hoeft geen antwoord te geven, maar je hoeft er ook geen punt van te maken. Vaak bedoelt de interviewer het niet kwaad, en een korte, zakelijke reactie brengt het gesprek vanzelf terug naar de functie.

Terug naar die vraag over kinderen. Je kunt hem ombuigen naar wat de werkgever eigenlijk wil weten: "Ik begrijp dat je wilt weten of ik beschikbaar ben. Ik kan zonder problemen 32 uur werken, ook op zaterdag." Je kunt ook vriendelijk de deur dichtdoen: "Dat houd ik liever privรฉ, maar ik vertel je graag meer over hoe ik mijn vorige team aanstuurde." Allebei prima. Je kiest wat bij jou en bij het moment past.

Ging het echt te ver? Dan kun je een klacht indienen bij de organisatie zelf. Volgens de sollicitatiecode krijg je binnen een maand een schriftelijke reactie. Ben je daarna niet tevreden, dan kun je naar de klachteninstantie van de sollicitatiecode. Gaat het om discriminatie, dan kun je terecht bij het College voor de Rechten van de Mens.

Wat zijn je rechten na een sollicitatie?

Volgens de sollicitatiecode hoor je uiterlijk twee weken na je sollicitatie hoe de procedure verder gaat. Word je afgewezen, dan hoor je ook waarom. Je gegevens worden binnen vier weken na de afwijzing verwijderd, tenzij je toestemming geeft om ze langer te bewaren. Na een jaar moet de werkgever je opnieuw om toestemming vragen.

Dat laatste is handig om te weten als je ooit een mail krijgt met "We houden je cv graag in portefeuille". Dat mag, maar alleen met jouw ja, en niet voor altijd.

Wil je je goed voorbereiden op het gesprek zelf? Lees dan ook sollicitatiegesprek voorbereiden. Gaat het straks over geld, dan helpt onze pagina over salarisonderhandeling.

Veelgestelde vragen

Mag een uitzendbureau wel een kopie van mijn ID maken?

Ja, een uitzendbureau mag bij je inschrijving een kopie van je identiteitsbewijs maken. Een gewone werkgever mag tijdens de sollicitatie alleen het origineel bekijken. Je BSN geef je in de regel pas als je in dienst komt.

Moet ik mijn geboortedatum op mijn cv zetten?

Nee, dat mag maar hoeft niet. Een werkgever mag je niet afwijzen vanwege je leeftijd.

Is de sollicitatiecode verplicht?

Nee, de code is een vrijwillige afspraak. Vraag gerust of een organisatie de code volgt. De regels van de AVG over je persoonsgegevens gelden altijd.

Sterk het gesprek in, met het juiste salaris

Weet je wat wel en niet mag, dan kun je je richten op wat telt: laten zien wat je kunt en goede afspraken maken. Het Carriรจrepakket geeft je twee cv's, drie motivatiebrieven en advies voor je salarisonderhandeling. Zo ga je met een onderbouwd bedrag het salarisgesprek in.

Wat gebruikers zeggen over hun nieuwe cv

5/5NL

โ€œHet was fijn dat ik mijn oude cv kon uploaden, zodat ik niet alle gegevens opnieuw moest typen. Het systeem nam dit goed over. Daarbij kan ik de lay-out helemaal aanpassen naar mijn smaak.โ€

Esther, L
Corporateoktober 2026
5/5NL

โ€œDeze tool is perfect! Ik maakte snel mijn oude CV als nieuw, ontving een bijpassende motivatiebrief en praktische tips om het gesprek aan te gaan met mijn toekomstige baas. Echt een aanrader.โ€

Anoniem
Gezondheidszorg & Welzijnaugustus 2026
4/5NL

โ€œHandige tool als je niet goed weet waar je moet beginnen. Mijn cv werd duidelijker en de vacatureanalyse gaf me goede inzichten. Ook het salarisadvies vond ik interessant. Soms vond ik de teksten iets te formeel en heb ik ze zelf nog wat aangepast. Maar als basis is dit echt een fijne tool.โ€

Jeroen de V.
augustus 2026
5/5NL

โ€œVooral de motivatiebriefschrijver heeft mij verrast. Ik had zelf altijd moeite om een goede brief te schrijven. CV-Refresher gebruikte mijn ervaring en de vacature heel logisch. Uiteindelijk werd ik uitgenodigd voor een gesprek. De hele combinatie van cv, brief en salarisadvies maakt het erg compleet.โ€

Amina El A.
augustus 2026
5/5NL

โ€œIk solliciteerde na een aantal jaar weer en wist eigenlijk niet goed hoe mijn cv er tegenwoordig uit moest zien. CV-Refresher gaf me meteen een duidelijk uitgangspunt. De combinatie met de vacatureanalyse werkt goed. Mijn cv werd veel concreter en ik kreeg uiteindelijk een uitnodiging voor een gesprek. Erg positief over de hele ervaring.โ€

Sophie ten H.
augustus 2026
4/5NL

โ€œCV-Refresher heeft me geholpen om mijn werkervaring veel beter te presenteren. Sommige formuleringen waren niet helemaal mijn eigen stijl, dus die heb ik aangepast. Maar inhoudelijk waren de suggesties sterk. Vooral de analyse van mijn salarispositie vond ik waardevol. Ik zou de tool zeker opnieuw gebruiken bij een volgende sollicitatie.โ€

Daniel P.
augustus 2026
5/5NL

โ€œSuperhandig wanneer je gericht op een vacature wilt solliciteren. Ik vond vooral goed dat de tool niet zomaar een standaard motivatiebrief maakte, maar echt keek naar mijn cv รฉn de vacature. Daardoor voelde de brief veel persoonlijker. Ook het salarisrapport gaf me meer vertrouwen tijdens het gesprek.โ€

Femke van den B.
augustus 2026
4/5NL

โ€œIk woon sinds kort in Nederland en wilde mijn Poolse cv aanpassen voor Nederlandse werkgevers. CV-Refresher hielp vooral goed met de structuur en het benadrukken van mijn relevante ervaring. De motivatiebrief was ook een goed vertrekpunt. Ik moest sommige Nederlandse formuleringen nog controleren, maar het bespaarde me veel tijd.โ€

Piotr K.
augustus 2026
5/5NL

โ€œMijn cv was al een tijdje niet bijgewerkt. CV-Refresher maakte er in korte tijd een veel sterker en moderner cv van. Vooral de koppeling met de vacature vond ik goed. De motivatiebrief sloot daardoor echt aan op de functie. Ik vond het ook prettig dat ik met vier sliders zelf de toon kon bepalen, bijvoorbeeld zakelijker of juist wat ontspannener en warmer. Daardoor voelde de uiteindelijke brief echt als mijn eigen verhaal.โ€

Lisa van D.
augustus 2026

Volg ons

Mogen we analytische en advertentiecookies plaatsen, ook die van onze partner Google? Cookiebeleid